Jasne laboratorium z warstwami danych cyfrowych

PRAWO TECHNOLOGIA PRAKTYKA

Dowody cyfrowe
bez tajemnic.

Prawo, technologia i praktyka w jednym miejscu. Dowiedz się, jak rozpoznawać, zabezpieczać i dokumentować dowody cyfrowe — zanim ważna treść zniknie.

ŚCIEŻKA DOWODU

Od treści do uporządkowanej dokumentacji.

  1. 01ŹRÓDŁOStrona, post, wiadomość
  2. 02ZAPISScreenshot / wideo
  3. 03DANE TECHNICZNEMetadane / nagłówki
  4. 04INTEGRALNOŚĆ / SHA-256Unikalny odcisk treści
  5. 05CZAS / eIDASKwalifikowany znacznik czasu
  6. 06DOKUMENTACJAUporządkowany materiał i raport
Pierwsze 15 minut — checklista PDF

NARZĘDZIE

Generator
SHA-256

Sprawdź cyfrowy odcisk pliku. Obliczenie wykonywane jest lokalnie w Twojej przeglądarce.

Otwórz generator SHA-256

LUDZIE LABORATORIUM

Wkrótce — eksperci Laboratorium.

Tutaj już wkrótce pojawią się fachowcy z dziedzin prawnych, detektywi, informatycy śledczy i biegli.

prawnicy • detektywi • informatycy śledczy • biegli • OSINT • cybersecurity

Wkrótce. Obserwuj tę sekcję — pierwsze profile już nadchodzą.

PRAKTYCZNE ODPOWIEDZI

Najczęstsze pytania o dowody cyfrowe

Podstawowe informacje, które pomogą Ci świadomie zabezpieczyć materiał i uniknąć najczęstszych błędów.

02Czy zwykły screenshot może być dowodem?

Screenshot może stanowić materiał wykorzystywany w postępowaniu, ale nie należy automatycznie zakładać, że sam zrzut ekranu wystarczy w każdej sytuacji.

Może nie pokazywać pełnego adresu strony, szerszego kontekstu rozmowy, informacji o źródle czy innych danych związanych z materiałem. Jest też stosunkowo łatwy do edycji.

Dlatego warto zastanowić się, co oprócz samego obrazu ekranu można zachować.

Jeżeli treść może mieć istotne znaczenie w przyszłym sporze lub postępowaniu, warto rozważyć jej bardziej kompleksowe zabezpieczenie.

03Ktoś mnie obraża albo pomawia w internecie. Co powinienem zrobić najpierw?

Pierwszym odruchem często jest odpowiedź, zablokowanie autora albo zgłoszenie treści administratorowi.

Jeżeli jednak materiał może mieć dla Ciebie znaczenie, najpierw zadbaj o jego zachowanie.

W zależności od sytuacji warto zachować m.in. treść publikacji, profil autora, adres URL, datę i godzinę, komentarze, odpowiedzi oraz szerszy kontekst.

Dopiero później podejmuj działania zmierzające do usunięcia treści.

W Laboratorium znajdziesz również procedurę „Pierwsze 15 minut”, która pokazuje krok po kroku, co zrobić, gdy materiał może zniknąć.

04Co zrobić, jeżeli post, komentarz albo relacja może zaraz zniknąć?

Nie zwlekaj z zachowaniem dostępnych informacji.

W szczególności postaraj się zachować:

treść → autora/nadawcę → źródło → URL → czas → kontekst.

Nie ograniczaj się automatycznie do wykadrowanego screena samego zdania, które jest dla Ciebie istotne.

Jeżeli materiał może mieć duże znaczenie prawne lub biznesowe, możesz rozważyć profesjonalne zabezpieczenie go jeszcze zanim zostanie usunięty.

Zabezpiecz materiał w AUTHOYA
06Czy hash SHA-256 potwierdza, że plik jest prawdziwy?

Nie.

To bardzo ważne rozróżnienie.

Hash SHA-256 można potraktować jak matematyczny „odcisk” określonych danych. Pozwala m.in. później sprawdzić, czy porównywany plik ma tę samą zawartość.

Zmiana danych powoduje co do zasady powstanie innego skrótu.

Hash nie potwierdza jednak samodzielnie, że przedstawiona na zdjęciu sytuacja naprawdę się wydarzyła, że dokument sporządziła wskazana osoba albo że treść została opublikowana przez określone konto.

W Laboratorium możesz bezpłatnie obliczyć SHA-256 swojego pliku.

Otwórz generator SHA-256
16Czy LABORATORIUM CYFROWYCH DOWODÓW zabezpiecza dowody?

Nie.

LABORATORIUM CYFROWYCH DOWODÓW jest przede wszystkim bezpłatnym centrum wiedzy o dowodach cyfrowych.

Znajdziesz tutaj wiedzę, procedury, checklisty, publikacje ekspertów i bezpłatne narzędzia.

Jeżeli potrzebujesz profesjonalnego zabezpieczenia materiału, możesz przejść do Authoya.

LABORATORIUM CYFROWYCH DOWODÓW → dowiedz się, co zrobić.
Authoya → profesjonalnie zabezpiecz materiał.

22Nie wiem, czego potrzebuję. Od czego zacząć?

Od problemu, nie od technologii.

Nie musisz wiedzieć, czym jest SHA-256, HTML czy znacznik czasu.

Wejdź do poradników:

„Jak zabezpieczyć dowód z ...”

i wybierz, z czym masz do czynienia:

Facebook · Instagram · TikTok · WhatsApp · Messenger · e-mail · strona WWW · zdjęcie · film · inne.

Każdy poradnik prowadzi Cię krok po kroku.

A jeżeli sytuacja dzieje się właśnie teraz i treść może zniknąć, zacznij od:

Pierwsze 15 minut
Zobacz wszystkie pytania

Każdego dnia ogromna część naszego życia dzieje się w internecie. Rozmawiamy przez komunikatory, prowadzimy firmy, zawieramy ustalenia, publikujemy opinie, wysyłamy dokumenty, komentujemy i dzielimy się zdjęciami. Dopóki nic się nie dzieje, rzadko zastanawiamy się nad tym, jak nietrwały potrafi być ten świat.

Problem zaczyna się wtedy, gdy ktoś publikuje o nas nieprawdę, wysyła wiadomość, której później się wypiera, wystawia fałszywą opinię, grozi, podszywa się pod nas albo zmienia treść, która nagle okazuje się ważna.

Najczęściej robimy wtedy jedną rzecz — screenshot. I wydaje nam się, że sprawa jest załatwiona.

Niestety nie zawsze.

Zrzut ekranu może być bardzo przydatny, ale często nie zachowuje wszystkiego, co później może mieć znaczenie. Nie zawsze pokazuje źródło, pełny adres strony, czas, autora czy szerszy kontekst. Tymczasem post można usunąć, wiadomość cofnąć, stronę zmienić, profil przemianować, a relacja po prostu znika.

I właśnie z tego problemu powstało LABORATORIUM CYFROWYCH DOWODÓW.

Chcemy pokazać, jak mądrze zachowywać to, co dzieje się w cyfrowym świecie.

Nie chcemy robić z nikogo informatyka śledczego ani prawnika. Chcemy po prostu tłumaczyć trudne rzeczy normalnym językiem.

Pokazujemy, co warto zachować, kiedy treść może zniknąć, czego lepiej nie robić i dlaczego czasami sam screenshot może nie wystarczyć. Wyjaśniamy, czym jest hash, co można znaleźć w metadanych, do czego służy znacznik czasu i dlaczego w przypadku wiadomości, e-maila czy publikacji internetowej ważna może być nie tylko sama treść, ale również jej otoczenie.

Dlatego nazwaliśmy to miejsce LABORATORIUM CYFROWYCH DOWODÓW. Chcemy tutaj rozkładać cyfrowe materiały na części pierwsze, analizować prawdziwe problemy, pokazywać dobre i złe praktyki oraz tłumaczyć technologię tak, żeby można było ją naprawdę zrozumieć.

Podstawowa wiedza pozostaje bezpłatna.

To jedno z najważniejszych założeń tego projektu. Poradniki, instrukcje, checklisty, wyjaśnienia i podstawowe narzędzia udostępniamy po to, żeby każdy mógł nauczyć się lepiej chronić ważne dla siebie materiały.

W wielu sytuacjach można zrobić naprawdę dużo samodzielnie. Są jednak również takie przypadki, w których materiał jest na tyle istotny, że warto zabezpieczyć go profesjonalnie. Wtedy można skorzystać z Authoya. Jeżeli natomiast zabezpieczenie materiału jest dopiero początkiem i potrzebne są dalsze ustalenia lub działania detektywa, pomocą może być sieć detektywów Sekoorya.

LABORATORIUM CYFROWYCH DOWODÓW ma przede wszystkim pomóc zrozumieć, co warto zrobić i dlaczego.

Za wiedzą mają stać prawdziwi ludzie.

Dowody cyfrowe znajdują się gdzieś pomiędzy prawem, technologią i codzienną praktyką. Dlatego do współtworzenia Laboratorium zapraszamy prawników, informatyków śledczych, detektywów, specjalistów cyberbezpieczeństwa i innych ekspertów, którzy na co dzień spotykają się z takimi problemami.

Materiały przygotowuje redakcja oraz zaproszeni autorzy. Zależy nam na tym, żeby czytelnik zawsze wiedział, kto stoi za treścią, którą właśnie czyta.

Nie zamierzamy też udawać, że internet stoi w miejscu. Platformy zmieniają funkcje, technologia się rozwija, zmieniają się przepisy i pojawiają się zupełnie nowe problemy. Dlatego nasze materiały będziemy aktualizować, uzupełniać i poprawiać wtedy, kiedy będzie to potrzebne.

Wszystko zaczyna się od jednego prostego pytania.

Chcielibyśmy, żeby po wizycie w LABORATORIUM CYFROWYCH DOWODÓW człowiek, który następnym razem zobaczy w internecie coś naprawdę ważnego, nie pomyślał już tylko:

„Zrobię screena.”

Chcemy, żeby pojawiła się jeszcze jedna myśl:

„Co jeszcze powinienem zachować, zanim to zniknie?”

Jeżeli uda nam się wyrobić właśnie ten jeden nawyk, LABORATORIUM CYFROWYCH DOWODÓW spełni swoją rolę.

Witaj w LABORATORIUM CYFROWYCH DOWODÓW.

LABORATORIUM CYFROWYCH DOWODÓW powstaje jako miejsce spotkania ludzi z różnych światów. Prawa, technologii, informatyki śledczej, detektywistyki, cyberbezpieczeństwa, OSINT-u, nowych technologii, psychologii, nauki i wielu dziedzin, których być może jeszcze nawet nie pomyśleliśmy tutaj wymienić.

Nie szukamy wyłącznie osób z imponującym tytułem przed nazwiskiem. Szukamy ludzi, którzy mają coś ciekawego do powiedzenia i chcą się tym podzielić.

Możesz być adwokatem, programistą, biegłym, detektywem, naukowcem, studentem, analitykiem, specjalistą bezpieczeństwa albo pasjonatem, który od kilku lat zgłębia bardzo wąski temat i wie o nim więcej niż większość ludzi. Jeśli Twoja wiedza może pomóc lepiej zrozumieć cyfrowy świat, dowody, dane, bezpieczeństwo albo zachowania ludzi w internecie — jest tu dla niej miejsce.

Nie musisz od razu pisać artykułu.

Możesz przygotować własną publikację, ale możesz też podrzucić nam temat, zwrócić uwagę na ciekawą sprawę, skomentować nowe zjawisko, pomóc przeanalizować orzeczenie albo sprawdzić materiał przygotowany przez naszą redakcję.

Możemy wspólnie stworzyć case study, instrukcję, eksperyment albo narzędzie. Możesz pokazać technologię, o której mało kto jeszcze słyszał, albo opowiedzieć o problemie, z którym regularnie spotykasz się w swojej pracy.

Szczególnie lubimy sytuacje, w których ten sam problem możemy zobaczyć oczami kilku różnych osób. Prawnik zauważy coś innego niż informatyk śledczy, detektyw zada inne pytania niż specjalista cyberbezpieczeństwa, a człowiek zajmujący się psychologią internetu może dostrzec coś, czego wcześniej nie zauważył żaden z nich.

Właśnie z takich spotkań może powstawać najlepsza część LABORATORIUM CYFROWYCH DOWODÓW.

Masz pomysł, którego tutaj jeszcze nie ma? Tym lepiej.

Nie chcemy budować zamkniętego grona ludzi, którzy potwierdzają sobie nawzajem to, co już wiedzą. Chcemy, żeby Laboratorium rozwijało się również dzięki osobom, które przychodzą z czymś zupełnie nowym.

Jeżeli po wejściu na tę stronę pomyślałeś:

„Brakuje wam jednego ważnego tematu…”

albo:

„Hej, ja się właśnie na tym znam!”

— napisz do nas.

Nie oczekujemy gotowego artykułu, CV na pięć stron ani oficjalnej propozycji współpracy. Wystarczy kilka zdań o Tobie, o tym, czym się zajmujesz i co chciałbyś wnieść do Laboratorium.

A jeśli chcesz zostać z nami na dłużej?

Osoby, z którymi będzie nam po drodze, będziemy zapraszać do stałej współpracy jako autorów eksperckich, recenzentów i partnerów merytorycznych, a wybranych specjalistów również do tworzenia Rady Ekspertów LABORATORIUM CYFROWYCH DOWODÓW.

Chcemy przy tym, żeby współpraca działała w obie strony. Przy publikacjach pokazujemy ich autorów i recenzentów, tworzymy profile ekspertów i prezentujemy ich specjalizacje. Dobra wiedza powinna budować również nazwisko człowieka, który zdecydował się nią podzielić.

Nie zależy nam natomiast na artykułach reklamowych pisanych wyłącznie po to, żeby umieścić pod nimi link do firmy. Najpierw musi być coś wartościowego dla czytelnika.

Laboratorium ma być miejscem ciekawych ludzi.

Nie wiemy jeszcze, kogo dzięki niemu poznamy — i chyba właśnie to jest w tym najfajniejsze.

Jeżeli masz wiedzę, doświadczenie, ciekawość albo pomysł, który może sprawić, że LABORATORIUM CYFROWYCH DOWODÓW będzie lepsze, odezwij się do nas.

Być może wspólnie stworzymy jeden artykuł. Być może cały nowy dział. A być może wymyślisz coś, czego dzisiaj jeszcze w naszym Laboratorium w ogóle nie ma.

Chcę wnieść coś do Laboratorium Napisz kilka słów o sobie i swoim pomyśle. Naprawdę czytamy każdą wiadomość.

PROFESJONALNE ZABEZPIECZENIE

Potrzebujesz profesjonalnego zabezpieczenia?

Jeżeli materiał może mieć znaczenie prawne, nie ryzykuj jego utraty. Zabezpiecz go profesjonalnie i otrzymaj uporządkowaną dokumentację techniczną.

Potrzebujesz dalszych działań?

Znajdź detektywa w sieci SEKOORYA.

Znajdź detektywa